Kostaryka

Historia

W okresie przedkolumbijskim, między 750 a 1500, na obszarze dzisiejszej Kostaryki rozwijały się kultury indiańskie. W 1502 do wybrzeża Kostaryki dotarł Krzysztof Kolumb, który spodziewał się tu odkryć legendarną krainę złota; nazwał to wybrzeże Costa Rica, czyli "bogate wybrzeże". Obszar ten podbił w imieniu Hiszpanii Juan Vasquez de Coronado w latach 1561-1565. Założył on pierwszą stolicę Kostaryki Cartago. Już w czasie podboju de Coronado miejscowi Indianie występowali zbrojnie przeciwko Hiszpanom. Kolejne bunty w latach 1673 i 1709 spotkały się z ostrą reakcją kolonizatorów i doprowadziły do ich nieomal całkowitego wyniszczenia. Kostaryka proklamowała niepodległość w 1821 i wraz z sąsiednimi republikami weszła w skład Stanów Zjednoczonych Ameryki Środkowej. Od 1839 jest niezależną republiką. W 1871 przyjęta została konstytucja Kostaryki, która była później kilkakrotnie poprawiana. W 1948 roku wybuchła wojna domowa, a prezydent Teodor Picado Michalski udał się na emigrację. W 1949 nowy prezydent José Figueres Ferrer rozwiązał armię i od tej pory Kostaryka utrzymuje jedynie paramilitarną policję.

Dziś

Kostaryka (Costa Rica, Republika Kostaryki - República de Costa Rica) – państwo w Ameryce Środkowej nad Morzem Karaibskim i Oceanem Spokojnym. Graniczy od północy z Nikaraguą na odcinku 309 km i od południa z Panamą - 330 km. Łączna długość wybrzeża karaibskiego i pacyficznego wynosi 1290 km. To kraj wyżynno - górzysty, położony w strefie aktywności sejsmicznej. Znajdują się tu także liczne wulkany, niektóre aktywne. Niziny występują jedynie na wybrzeżach oraz w dolinach większych rzek: San Juan, Tempsique i Cañas. Przez środek kraju bięgną trzy główne pasma górskie: Cordillera de Guanacaste (wulkan Miravalles, 2021 m n.p.m.), Cordillera Central (wulkany Irazú, 3432 m n.p.m. i Turrialba, 3421 m n.p.m.) oraz Cordillera de Talamanca z najwyższym szczytem Kostaryki Chirripó Grande (3820 m n.p.m.) . Między pasmami Cordillerą Central a de Talamanca znajduje się niewielka wyżyna Cartago, położona na wysokości 1400 m n.p.m. U podnóży Cordillera Central rozciąga się zajmująca ok. 900 km² śródgórska kotlina Valle Central. Tutaj ulokowała się stolica kraju San José i inne ważne miasta Kostaryki (Cartago, Alajuela, Heredia). W sumie mieszka tu ponad połowa mieszkańców kraju. Wybrzeże karaibskie ma charakter niskiego wybrzeża lagunowego. Za to wybrzeże pacyficzne ma dobrze rozwiniętą linię brzegową z licznymi zatokami (Dulce, Coronado, Nicoya, Papagayo). Rzeki Kostaryki są krótkie i bystre. Do największych rzeka należą: San Juan (graniczna), Reventazón i Chirripó. Brak większych jezior, poza sztucznym zbiornikiem wodnym Arenal.

Klimat – czas- energia elektryczna

Klimat Kostaryki to klimat podrównikowy. Na wybrzeżu karaibskim wiatry pasatowe przynoszą obfite opady przez cały rok (2000-6000 mm rocznie). Natomiast po stronie pacyficznej opady są mniejsze (1000-2000 mm) i występują w okresie od maja do grudnia. W pozostałych miesiącach panuje susza. Średnie roczne temperatury wynoszą ok. 26°C na wybrzeżu i 18-20°C w głębi kraju, na wyższych wysokościach. Napięcie elektryczne: 220 V, standardowe gniazdka elektryczne. Czas lokalny: czas polski minus 6 godz.

Kuchnia

Kostarykańskie posiłki opierają się głównie na ryżu i fasoli. Znakiem rozpoznawczym kuchni kostarykańskiej są owoce, warzywa, wołowina, kurczaki oraz obfite sałatki. Popularnymi napojami w Kostaryce są tzw. naturales, czyli 100 % naturalne soki z owoców, frescos (soki zmieszane z cukrem oraz wodą lub mlekiem), oraz refrescos (gazowane lemoniady lub cole). Jako napoje szeroko stosowane są zielone herbaty. Składniki potrwa są uzależnione od rejonu zamieszkania i tak; W prowincji Puntarenas głównym składnikiem potraw są owoce morza: kraby, krewetki, kałamarnice. Potrawy prowincji Guanacaste natomiast są najbardziej tradycyjnie przedkolumbijskie. Oparte są na bazie kukurydzy.

Ustrój polityczny

Republika prezydencka (od 1949), władzę wykonawczą sprawuje prezydent i dwóch wiceprezydentów, pochodzą oni z wyborów powszechnych, w których każdy musi otrzymać więcej niż 40 procent głosów. Parlament – Kongres liczący 57 członków jest wybierany na okres czterech lat.

Mieszkańcy

Pod względem struktury etnicznej, Kostaryka to kraj wyjątkowy jak na Amerykę Środkową. Około 84% ludności stanowi ludność biała. Pozostała część społeczeństwa to Metysi (10%), Murzyni i Mulaci (5%) oraz Indianie (1%). Średnia długość życia: mężczyźni 74 lata, kobiety 79 lat (2005).

Język

Językiem urzędowym jest język hiszpański. Jest on w powszechnym użyciu. Jedynie Murzyni i Mulaci, zamieszkujący głównie prowincję Limón posługują się głównie językiem angielskim.

Religia

Dominującym wyznaniem jest katolicyzm (85%), protestanci (14%).

Przydatne informacje:

Wizy, przepisy wjazdowe

Nie ma obowiązku wizowego dla obywateli RP, którzy mają zamiar przebywać w Kostaryce nie dłużej niż 90 dni. Nie dotyczy to przyjazdu na pobyt stały lub w celu podjęcia pracy. Paszport powinien być ważny minimum 6 miesięcy od dnia przekroczenia granicy. Wymagane jest okazanie biletu powrotnego bądź umożliwiającego kontynuację podróży. Służby imigracyjne mogą zażądać okazania środków płatniczych w wysokości wystarczającej na pokrycie kosztów pobytu (w stosunku do obywateli polskich nie jest to jednak wymóg stosowany rygorystycznie). Turyści podróżujący samolotem powinni pamiętać, że obowiązuje opłata turystyczna przy wyjeździe w wysokości 26 USD od osoby oraz opłata za użytkowanie lotniska – 6 USD od osoby. Trzeba być przygotowanym na wydatek w wysokości 32 USD. Opłaty te można wnieść wyłącznie w gotówce, w dolarach lub walucie miejscowej przeliczonej po kursie dnia. Podróżujący lądem przed opuszczeniem granicy muszą wnieść opłatę (w znaczku skarbowym) w wysokości 200 CRC (ok. 0,5 USD).

Przepisy celne

Bagaż osób wjeżdżających do Kostaryki jest poddawany kontroli fitosanitarnej, zakazany jest przywóz jakiejkolwiek żywności. Surowo zabroniony jest wywóz dzieł sztuki prekolumbijskiej oraz rzadkich okazów flory i fauny, frag¬mentów rafy koralowej itp. Brak szczególnych regulacji, które dotyczyłyby wwozu i wywozu pieniędzy. Kwotę wwożonych pieniędzy należy wpisać w deklaracji celnej.

Przepisy prawne

Za przestępstwo uważa się posiadanie lub sprzedaż narkotyków. Kara za nie wynosi od 8 do 20 lat więzienia. Nie zezwala się na posiadanie narkotyków, nie jest to jednak przestępstwem, jeśli udowodni się, że służą one na użytek osobisty. Jeśli osoba zatrzymana z małą ilością narkotyków udzieli informacji na temat dilerów, wymiar kary może zostać zmniejszony lub można zostać zwolnionym z jej odbycia. Ustawodawstwo zezwala na instalowanie podsłuchów telefonicznych i śledzenie przez tajnych współpracowników policji. Szczególnie nasilona jest obecnie kampania walki z pedofilią; w szczególności zwalczana jest turystyka seksualna nastawiona na kontakty z nieletnimi. Aresztowano wielu cudzoziemców utrzymujących kontakty seksualne z nastolatkami, które wyglądają o wiele doroślej niż ich rówieśniczki w Europie.

Ubezpieczenie

Nie ma obowiązku wykupienia ubezpieczeń osobowych ani komunikacyjnych, jednak w interesie turysty planującego dłuższy pobyt w tym kraju leży wykupienie polisy w INS (Państwowy Instytut Ubezpieczeń – monopolista na rynku). Polisy polskich towarzystw ubezpieczeniowych nie są honorowane automatycznie, poszkodowany musi najpierw pokryć koszty, później może ubiegać się o zwrot poniesionych wydatków.

Szczepienia, służba zdrowia

Na obszarze całego kraju występuje epidemia wirusa dengi, nasilająca się w porze deszczowej; istnieją również pojedyncze ogniska malarii. Szczepienia nie są wymagane. Opieka medyczna jest łatwo dostępna w większych miastach, a jej poziom jest stosunkowo wysoki. Koszt wizyty lekarskiej wynosi 20–30 USD, doba w szpitalu ok. 100 USD.

Informacja dla kierowców

Kostaryka honoruje międzynarodowe prawo jazdy, jednak w przypadku pobytu przekraczającego 90 dni należy uzyskać miejscową licencję na prowadzenie pojazdów. Kodeks drogowy jest rygorystycznie przestrzegany: przekroczenie dozwolonej prędkości karane jest mandatem, którego wysokość często jest uznaniowa.

Podróżowanie po kraju

Nie ma ograniczeń. Z uwagi na katastrofalny stan tutejszych dróg nie zaleca się podróżowania po zmroku ani wynajmowania samochodu – łatwo go uszkodzić, a naprawa jest bardzo droga.

Bezpieczeństwo

Zagrożenie przestępczością jest bardzo wysokie, a w ostatnim okresie wzrosło. Stosunkowo liczne są gangi młodocianych przestępców, związanych przede wszystkim z rynkiem narkotyków i prostytucji. Samotne spacery w centrum San José nie są wskazane, zdarzają się napady z bronią w ręku. W miejscach uczęszczanych przez cudzoziemców należy uważać na licznych kieszonkowców. W ramach zwalczania prostytucji dziecięcej policja poddaje wzmożonej kontroli hotele i turystów. W trosce o bezpieczeństwo turystów władze miejscowe zalecają posługiwanie się kserokopią paszportu, w którą podróżujący powinni zaopatrzyć się jeszcze przed przyjazdem. Nie jest wymagane jej poświadczenie. Oryginały paszportów, służące tylko do przekroczenia granicy, powinny być właściwie zabezpieczone (depozyty hotelowe lub sejfy, skrytki bankowe).

Obyczaje

Nie istnieją szczególne normy zwyczajowe, które dotyczyłyby np. ubioru lub sposobu zachowania się w miejscach publicznych. Pewne utrudnienie stanowi znalezienie adresu: ulice nie mają nazw i adresy podawane są w odniesieniu do stałych punktów znanych mieszkańcom. Bardzo źle odbierana jest jakakolwiek krytyka Kostaryki lub jej mieszkańców; miejscowym trudno zaakceptować brak zachwytu ich państwem.

Płatności

Waluta: Jednostka monetarna 1 colón = 100 centimos. Akceptowana jest większość kart kredytowych. 1 USD = 480 Colones.

Źródło: Wikipedia.pl, Ministerstwo Spraw Zagranicznych

opracowanie Ewa Pytel Skiba

Nasza oferta

Data zameldowania

Data wymeldowania